JAKARTA: Presiden Indonesia, Prabowo Subianto, memecat ketua agensi yang mengendalikan program makanan percuma kebangsaan selepas inisiatif tersebut dibelenggu kes keracunan makanan secara besar-besaran serta dakwaan penyelewengan kewangan.
Langkah itu menyaksikan Dadan Hindayana, ketua Badan Gizi Nasional, disingkirkan daripada jawatannya, hanya beberapa hari selepas badan pemantau rasuah memfailkan aduan mengenai ketidakkonsistenan dalam peruntukan bajet di dapur-dapur program.
Program makanan percuma berbilion dolar itu merupakan antara janji utama kempen Prabowo pada pilihan raya presiden 2024, dengan sasaran menyediakan makanan kepada sekitar 80 juta pelajar sekolah di seluruh negara.
Namun, sejak dilancarkan pada Januari tahun lalu, puluhan ribu kanak-kanak dilaporkan jatuh sakit akibat keracunan makanan, sekali gus mencetuskan desakan supaya program tersebut digantung.
Menurut data badan pemantau pendidikan tempatan, sekurang-kurangnya 33,000 kes keracunan makanan dikaitkan dengan program itu setakat April.
Dalam perkembangan berkaitan, pejabat Pendakwa Raya turut melancarkan serbuan ke atas premis agensi berkenaan, manakala kakitangan dihalang daripada memasuki bangunan tersebut ketika operasi dijalankan.
Dakwaan penyelewengan pula melibatkan perbezaan kos pembinaan dan penyediaan makanan di beberapa dapur, termasuk kes harga bahan mentah yang didakwa dinaikkan tanpa penjelasan jelas.
Dadan telah digantikan oleh timbalannya, Nanik Sudaryati Deyang, seorang bekas wartawan dan ahli pasukan kempen Prabowo pada 2024.
Walaupun ada pihak menyokong perubahan tersebut, sebahagian pengkritik berpendapat langkah itu hanya bersifat kosmetik dan tidak menyelesaikan masalah asas program.
Beberapa pihak turut mempersoalkan kelayakan Nanik kerana beliau dikatakan tidak mempunyai pengalaman dalam bidang pemakanan atau keselamatan makanan.
Kerajaan sebelum ini telah mengurangkan pelaksanaan program daripada enam hari kepada lima hari seminggu bagi mengurangkan tekanan kewangan, susulan keadaan ekonomi global yang mencabar.
Program itu juga dikritik kerana kosnya yang tinggi ketika Indonesia berdepan tekanan ekonomi, termasuk lebihan perdagangan yang semakin berkurangan dan kelemahan mata wang.
Prabowo sendiri mengakui bahawa program tersebut berdepan banyak cabaran dan berjanji akan mengambil tindakan tegas terhadap mana-mana pihak yang melanggar peraturan atau menyalahgunakan kuasa.
Walaupun berdepan kritikan hebat, beliau menegaskan program itu masih mendapat sokongan rakyat, khususnya golongan berpendapatan rendah yang bergantung kepada bantuan makanan tersebut.
“Program makanan berkhasiat percuma amat penting untuk negara. Ramai rakyat, termasuk petani, meminta supaya ia diteruskan kerana membantu anak cucu mereka mendapatkan makanan,” katanya.
Dengan isu keracunan yang berulang, dakwaan rasuah serta cabaran pelaksanaan, masa depan program makanan percuma ini kini terus menjadi perhatian.
Pakar berpendapat bahawa selain perubahan kepimpinan, pembaharuan menyeluruh dari segi sistem pemantauan, keselamatan makanan dan pengurusan kewangan diperlukan bagi memastikan program berkenaan dapat diteruskan tanpa menjejaskan keselamatan penerima.
